ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠεΣυΠ

Της Τζένης Δημητρακοπούλου

 

Άλλη μια πολύωρη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Πελοποννήσου έληξε χθες άδοξα!!!

Ένα Πε.Συ.Π., που δείχνει να μην έχει βρει το βηματισμό του, οδηγείτε με μαθηματική ακρίβεια στη ραγδαία απαξίωση  του κύρους του, που ειλικρινά, δεν ξέρω αν λαμβάνει τα μηνύματα της κοινωνίας, που αναρωτιέται «τι κάνετε εκεί μέσα?» και είναι έτοιμη να μας γυρίσει τη πλάτη….

Το λέω αυτό, γιατί πραγματικά εξεπλάγην που δεν καταφέραμε σε ένα τόσο σημαντικό ζήτημα, να ψηφίσουμε ΟΜΟΦΩΝΑ! Γιατί τέτοια ψηφίσματα, για να είναι ισχυρά, πρέπει να είναι και ΟΜΟΦΩΝΑ!

Το λέω επίσης, γιατί άκουσα τον Περιφερειάρχη μας, τον πρώτο πολίτη της περιοχής μας, να δηλώνει χαλαρά και με ελαφρά τη καρδία, πως αυτή η συνεδρίαση είναι άνευ ουσίας!!!!

Τόσο λάθος έκαναν όλες οι παρατάξεις; Ρωτώ, ειλικρινά, τα μέλη της παράταξης Νίκα, που δεν τοποθετήθηκε ΚΑΝΕΝΑΣ επι του θέματος. Δεν σας αφορά το θέμα; Δεν σας αγγίζει εκεί στα «ψηλά» έδρανα της εξουσίας σας; Γιατί ήρθαν εδώ, τόσοι πολίτες; Σύσσωμη σχεδόν η ΓΕΝΟΠ; Γιατί συνεδριάζουν σε πανικό τα Δημοτικά Συμβούλια των ενεργειακών Δήμων της χώρας και τα συνδικάτα των περιοχών που πλήττονται. Προφανώς και δεν ασχολείστε με το λαό αγαπητοί μου.

Γι’ αυτό και υπήρξε μεθόδευση, όταν είδατε πως μάλλον θα περάσει ένα αντικυβερνητικό και φιλολαϊκό ψήφισμα,που καλεί σε συστράτευση και  αγώνα, να «σπάσετε» τη συνεδρίαση για τυπολατρικούς λόγους και ροκανίζοντας τον πολύτιμο χρόνο με  ανούσιες κοκορομαχίες για τους πολλούς, με φωνές και εντάσεις που δεν αφορούσαν το θέμα, αλλά εξασφάλιζαν τη τηλεοπτική σας προβολή και τους εγωισμούς σας σε προσωπικές κόντρες.

Και αφού δεν μπήκατε κάποιοι στον κόπο, να έρθετε διαβασμένοι για το θέμα ή έστω δεν κάτσατε να ακούσετε με προσοχή και ανοιχτά μυαλά και μάτια, χωρίς τις κομματικές σας παρωπίδες, τα όσα λέγονταν από τους προσκεκλημένους τοπικούς άρχοντες της Μεγαλόπολης, τους Συνδικαλιστές της ΔΕΗ, τους απλούς πολίτες της Μεγαλόπολης και τον κοσμάκι, τον εργάτη των Ορυχείων και της βάρδιας που περίμενε με αγωνία την απόφαση, να τα συνοψίσουμε, αλλά και να τα ομαδοποιήσουμε.

 Συνεδριάζαμε έξι ώρες, ουσιαστικά μη γνωρίζοντας τι μέλλει γενέσθαι από τη Κυβέρνηση των Νεοφιλελεύθερων πολιτικών!

Συνεδριάζαμε, χθες έξι ώρες, σε μια έκτακτη-ειδική συνεδρίαση, μετά την πρόσφατη δήλωση του πρωθυπουργού της χώρας Κυρ. Μητσοτάκη από το βήμα του Ο.Η.Ε. στη  Ν. Υόρκη.

Έκπληκτοι πληροφορηθήκαμε στις  δηλώσεις του, για την πρόθεση της Κυβέρνησης για πρόωρη και βίαιη παύση λειτουργίας όλων των λιγνιτικών Ατμοηλεκτρικών Σταθμών της ΔΕΗ εως το 2028!!!!

Και αναρωτιέμαι, σε ποια μελέτη, σε ποιόν προγραμματισμό, στηρίζεται μια τόσο σοβαρή πολιτική απόφαση, που ανατρέπει όλα τα δεδομένα?

Δεν υπήρξε ποτέ το προηγούμενο χρονικό διάστημα, ούτε προεκλογικά αναφορά σε αυτόν το στόχο, ούτε στις προγραμματικές δηλώσεις της Κυβέρνησης.

Συνεπώς σε όλους γεννιούνται ερωτήματα :

1.       Ποιος το έθεσε, ποιος το σχεδίασε, ποιος το δρομολογεί και τελικά ποιος τους το επέβαλλε αυτό το project «ΑΙΦΝΙΔΙΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ»;

2.       Με τι όρους, με τι οφέλη και για ποιους;

3.       Πως εξαγγέλλει, τέτοια μέτρα ενώ ακόμη δεν έχει πραγματοποιηθεί ο νέος Εθνικός Ενεργειακός Σχεδιασμός, δεν έχει συνταχθεί το νέο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια & το κλίμα, που αναμένεται στο τέλος του χρόνου;

1.       Πως παίρνει τέτοια απόφαση για τη ΔΕΗ, ερήμην αυτής;

2.       Πως προχωρά σε τροποποίηση του εγκεκριμένου και σε ισχύ, σχεδίου του ΕΣΕΚ 2018 (Εθνικο Συμβούλιο για την Ενέργεια και το Κλίμα)  χωρίς τη συμμετοχή της ΔΕΗ σε αυτό;

Παράλληλα όμως:

Συνεδριάζαμε, για ακόμη μια φορά, για μια ιστορία που ξεκινά από πολύ παλιά…για το ίδιο παλιό πρόβλημα που το ξανασυναντάμε πάλι και πάλι, σε μια αργόσυρτη, μια μακρόσυρτη διαδικασία διάρκειας τουλάχιστον 2 δεκαετιών. Από το 1993, που η τότε κυβέρνηση Μητσοτάκη, συνδύασε την κατάργηση του κρατικού μονοπωλίου στην ενέργεια, τη ρουσφετολογική «υπερφόρτωση» της ΔΕΗ με κάποιες χιλιάδες διοικητικούς υπαλλήλους (6.000 νομίζω) στα γραφεία των Αθηνών και τη διάλυση του ασφαλιστικού της και αργότερα τη διάλυση του ασφαλιστικού της.

Είκοσι χρόνια ζούμε, τις διαδικασίες που περιελάμβαναν:

·         τον τεμαχισμό και μετοχοποίηση της επιχείρησης, με προκλητικά δυσμενείς συμφωνίες με ιδιώτες εργολάβους,

·         εκβιαστικές παραχωρήσεις σε μεγάλα πολυεθνικά κεφάλαια και

·         έναν αδιάκοπο επικοινωνιακό πόλεμο με σκοπό την απαξίωση της εταιρίας και του συνδικαλισμού της.

Αυτά ήταν τα έργα του ελληνικού πελατειακού πολιτικού συστήματος που μας οδήγησε στη σημερινή κατάτασταση.

Στα 20 αυτά χρόνια, ζήσαμε και άλλα πολλά. Είδαμε τη περιοχή μας να μη «πολύ-συνεδριάζε» για τη Μικρή ΔΕΗ…γιατί δεν μας αφορούσε λέγανε κάποιοι! Είδαμε πιο πρόσφατα, να αντιδρούν για να αντιδράσουν, να αντιδρούν με ψηφοθηρικό σκεπτικό και προ-εκλογικά κίνητρα ή και να μην αντιδρούν και να κρύβονται, στη τελευταία κρίση της ΔΕΗ και της περιοχής μας…αλλά και πάλι …επιφανειακά, για τα μάτια του κόσμου! Και αυτό φάνηκε και στο χθεσινό ΠεΣυΠ, πάλι, όπου θεσμικά περιμέναμε τη τοποθέτηση του Προέδρου του Εργατικού Κέντρου, που με το ζόρι μίλησε, για να μην ενοχλήσει τη Κυβέρνησή του, τον Περιφερειάρχη του και όλα τα γαλάζια παιδιά που βρίσκονταν εκεί μέσα.

Το αποτέλεσμα αυτών των δράσεων ή των «μη δράσεων» μας οδήγησε στο σήμερα! Γι’ αυτό, δεν έχουμε δικαίωμα να επαναλάβουμε τα λάθη των προηγούμενων. Δεν πρέπει πλέον, να ανεχτούμε τυχόν λάθη! Γιατί αυτή η ιστορία είχε παρελθόν, έχει παρόν  αλλά δεν θα έχει  μέλλον! Δεν πρέπει να ανεχτούμε για ένα τόσο κρίσιμο ζήτημα, που απαιτεί εθνικό σχέδιο διαχείρισης αιφνιδιαστικές αποφάσεις ερήμην της Αυτοδιοίκησης, των εργαζομένων, των τοπικών κοινωνιών, των επιστημονικών φορέων και των Ειδικών.

Αν πάμε σε οποιαδήποτε διεκδίκηση, σε οποιονδήποτε αγώνα, χωρίς ενότητα και κοινή στόχευση, για άλλη μια φορά θα ηττηθούμε, αλλά αυτή η φορά θα είναι η τελευταία.

Καλούμαστε από τις εξελίξεις και τη κοινωνία, πρώτιστα σαν πολίτες και σαν πολιτικό όργανο να τοποθετηθούμε αλλά και να βάλλουμε τη βάση και να συντονίσουμε την ύστατη μάχη. Πρέπει να γίνει σαφές, πως τώρα ξεκινάμε, δεν τελειώσαμε με ένα ψήφισμα.

Πρέπει να  κερδίσουμε…διαφορετικά, σε κάποιο από τα επόμενα Περιφερειακά Συμβούλια, θα είμαστε εδώ και θα κλαίμε πάνω από τρία πτώματα, μέσα στο ίδιο φέρετρο:

§  το πρώτο της ΔΕΗ, των ανθρώπων της, της χώρας και της εθνικής οικονομίας

§  το δεύτερο της Μεγαλόπολης και

§  το τρίτο της ουτοπίας της  Μεταλιγνιτικής Εποχής.

Και τότε, τι θα μπορούμε να κάνουμε; Τίποτα….. Υποκριτικά μόνο, θα κρατήσουμε ενός λεπτού σιγή για να  τιμήσουμε αυτούς τους νεκρούς!

Γι’ αυτό το λόγο, πρέπει να τεθούν ρεαλιστικοί στόχοι και να αναλάβουμε όλοι όποιες ευθύνες μας αναλογούν. Πρέπει να ξεχωρίσουμε και να κάνουμε ευδιάκριτους τους στόχους που θέλουμε να πετύχουμε τόσο τους πολιτικούς όσο και τους πιο πρακτικούς  και εκτελεστικούς.

Σαν πολιτικό όργανο, σαν εκφραστές τις τοπικής μας κοινωνίας, μαζί με τα συνδικάτα, το Δήμο, τους παραγωγικούς και επιστημονικούς φορείς, τους εργαζόμενους και τη κοινωνία.

Πρακτικά τώρα: Πρέπει να αντιμετωπίσουμε τον «Αιφνίδιο Θάνατο» και στους τρεις τουλάχιστον άξονες που διακρίνουμε ότι επηρεάζει, για να γίνουμε αποτελεσματικοί και να ξέρουμε για τι μιλάμε, ξεκάθαρα, ευδιάκριτα και στοχευμένα. Δηλαδή, παρόλο που το πρόβλημα είναι ένα, και ως ένα θα αντιμετωπιστεί, καλό θα ήταν να το δούμε, σ’  επι μέρους  σε 3 άξονες. Και Εξηγούμαι:

Πρώτος: οι συνέπειες στη ΔΕΗ και στους ανθρώπους της, οι συνέπειες στην Εθνική Οικονομία και τη Χώρα.

Δεύτερος: οι συνέπειες στη Μεγαλόπολη και την ευρύτερη περιοχή

Τρίτος: οι συνέπειες από την αιφνίδια και  μη ομαλή μετάβαση στη μεταλιγνιτική εποχή και

Και τονίζω, πως δεν πρέπει να κάνουμε το λάθος να ξεχωρίσουμε ή να παραλείψουμε κάποιον, γιατί αυτό επιχειρήθηκε τις προηγούμενες ημέρες, αρχίζοντας να παρουσιάζονται Master Plans της επόμενης μέρας, αλλά και σήμερα, εδώ τώρα αυτό επιχειρείται. Ο αποπροσανατολισμός της κοινής γνώμης, για να εστιάσει στον Τρίτο άξονα, του σχεδιασμού της Μεταλιγνιτικής Εποχής! Τι ωραία που ακούγεται; Πόσο διαφέρει όμως από τη πραγματικότητα!!!

Σεβόμενοι, τη λογική, τη πατρίδα μας, τη κοινωνία, τους εργαζόμενους, τις Διεθνείς Συμφωνίες για το Περιβάλλον και τη Κλιματική αλλαγή, και κυρίως το μέλλον των παιδιών μας, συνοπτικά και χωρίς τα τεχνικά, στατιστικά και οικονομικά στοιχεία, αναφέρω συνοπτικά τι σημαίνει ο αιφνίδιος θάνατος για κάθε πυλώνα του προβλήματος.  Ποια τα ζητήματα τα οποία ανακύπτουν και που θα βρεθούμε αντιμέτωποι άμεσα.

για τη ΔΕΗ  & και τους ανθρωπουσ τησ – για την εθνικη οικονομια και  τη ΧΩΡΑ

1.       Σημαίνει, προβλήματα ενεργειακής επάρκειας και ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού. Είναι γνωστό, πως η πολύ μεγάλη προβλεπόμενη διείσδυση των ΑΠΕ μέχρι το 2030 θα απαιτήσει, λόγω στοχαστικότητας ιδιαίτερα των αιολικών, τη μόνιμη διάθεση συμβατικής ισχύος σε εφεδρεία για λόγους ασφάλειας τροφοδοσίας Επομένως, με την οριστική απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων το 2028 το ηλεκτρικό ισοζύγιο της χώρας καθίσταται έωλο και ανασφαλές.

2.       Σημαίνει, εφιαλτικά οικονομικά δεδομένα  λόγω της δραστική μείωση ΑΕΠ με δυσμενείς οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις ευρύτερα για την ίδια την εταιρεία και τη χώρα. Γιατί, πρόβλημα στη ΔΕΗ, μη γελιόμαστε, συνεπάγεται πρόβλημα στην Εθνική Οικονομία.

3.       Σημαίνει, πως η χώρα θα στερηθεί το φθηνό εγχώριο καύσιμο μόνο από τα ήδη λειτουργούντα σήμερα λιγνιτωρυχεία με ισοδύναμο θερμικό περιεχόμενο που υπερβαίνει σημαντικά τα 300 εκατ. βαρέλια πετρελαίου.

4.       Σημαίνει, πως το κενό που θα προκύψει στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας (Η.Ε.) θα καλυφθεί κυρίως από αντίστοιχες μονάδες με καύσιμο εισαγόμενο φυσικό αέριο (Φ.Α.) και με εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας (Η.Ε.). Το φυσικό αέριο είναι επίσης ορυκτό καύσιμο, όχι «αθώο» περιβαλλοντικά και εισαγόμενο.

5.       Σημαίνει, πως ενεργειακή εξάρτηση της χώρας, θα αυξηθεί υπέρμετρα, η δε τιμές του Φ.Α. στο μέλλον δεν μπορεί να διασφαλιστούν και να μας εγγυηθεί κανένας γι’ αυτές.

6.       Σημαίνει εξομοίωση των ενεργειακών πηγών και αποδυνάμωση της ανταγωνιστικότητας της Εθνικής οικονομίας.

7.       Σημαίνει, de facto απολύσεις και πρόωρες αποχωρήσεις προσωπικού.

8.       Σημαίνει, απώλεια τεράστιων πρόσφατα επενδεδυμένων ποσών, ποσών πολλών εκατομμυρίων ευρώ για τις περιβαλλοντικές επενδύσεις που έγιναν, στις συγκεκριμένες Μονάδες του Λεκανοπεδίου και δεν έχουν αποσβεστεί. Όπως τα Συστήματα Αποθείωσης, τα συστήματα των Ηλεκτροστατικών Φίλτρων Λιγνίτη και τέφρας, οι τελευταίες αναβαθμίσεις στα συστήματα Λεβήτων και Στροβίλων, στα ταινιοδρομικά συστήματα μεταφοράς Τέφρας, στα συστήματα τηλεχειρισμών  Ηλεκτρικών Εγκαταστάσεων κλπ

9.       Σημαίνει, αύξηση της ήδη ακριβής κιλοβατώρας

10.   Σημαίνει, ανεκμετάλλευτες κτιριακές εγκαταστάσεις, υποδομές και τεχνολογικός εξοπλισμό εκατομμυρίων ευρώ να σαπίζει σε αποθήκες εγκαταλελειμμένες.

11.   Σημαίνει, ξεπούλημα, βίαιο, των εκμεταλλεύσιμων γεωτρήσεων και του υδροφόρου της περιοχής.

Για τη Μεγαλόπολη

1.       Σηματοδοτεί, τη  κατακόρυφη αύξηση της ανεργίας

2.       Φέρνει κλείσιμο πολλών επιχειρήσεων των οποίων ο κύκλος εργασιών, σχετίζεται με τις υπηρεσίες της ΔΕΗ στη περιοχή

3.       Θα υπάρξει κατακόρυφη μείωση του ΑΕΠ της περιοχής, δηλαδή ΦΤΩΧΕΙΑ!

4.       Προκύπτει, πρόβλημα με τη Τηλεθέρμανση των νοικοκυριών.

5.       Προκύπτει, πρόβλημα και με 10 περίπου χωριά τα οποία υδρεύονται από τις γεωτρήσεις της Μονάδας ΙΙΙ

6.       Θα έχει ως αποτέλεσμα, την ερήμωση της πόλης και μετατροπή της σε πόλη φάντασμα, με μόνιμους κατοίκους μόνο συνταξιούχους.

7.       Τι θα συμβεί με τις αποκαταστάσεις εδαφών, των παλιών ορυχείων, όταν η ΔΕΗ δεν θα έχει κανένα επιχειρηματικό και εξορυκτικό ενδιαφέρον στη περιοχή; Γνωρίζετε, τι σημαίνει αποκατάσταση του Ορυχείου; Γνωρίζετε, για τι ακριβώς μιλάμε ή φαντάζεστε λιμνούλες με παπάκια και λουλουδάκια, ακούγοντας τη λέξη;

Μιλάμε, για ένα απίστευτα μεγάλο και σοβαρό έργο. Χρονοβόρο. Κοστοβόρο. Μιλάμε για απορροή επιφανειακών νερών, για μακροπρόθεσμη σταθερότητα  των μελλοντικών λιμνών των ορυχείων, για ρυθμό καθίζηση και χρόνο σταθεροποίησης των αποθέσεων αγόνων υλικών που θα επηρεάσουν καθοριστικά μελλοντικές δραστηριότητες, μιλάμε για διερευνήσεις για θέματα υδρογεωλογίας, το υδρολογικό ισοζύγιο της περιοχή κ.α.

Μιλάμε για μακροπρόθεσμη ευστάθεια τελικών Πρανών Εκσκαφής και αποθέσεων αγόνων, μιλάμε για τη τελική κατάσταση των πρανών, για προστασία από αυταναφλέξεις λιγνιτικών στρωμάτων. Μιλάμε για βάθος χρόνο μέχρι το 2050!!!

Δεν είναι η αποκατάσταση, μια μακέτα με χρώματα και ζωγραφιές, ούτε και έκθεση ιδεών.

8.       Και σε ποιόν τελικά θα περιέλθουν αυτά τα εδάφη των ορυχείων?

9.       Σε ποιόν τα νερά της περιοχής? Σε ποιον οι γεωτρήσεις της?

ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΓΝΙΤΙΚΗΣ ΕΠΟΧΗΣ

Φυσικά και θα ήταν αντίφαση και θα πέφταμε σε ατόπημα, να μιλάμε για αιφνίδιο θάνατο και να περιμένω να υπάρχει προετοιμασία για την επόμενη μέρα, το 2020!!!

Η τακτική σε τέτοιες περιπτώσεις, τόσο στην Ευρώπη όσο και Παγκόσμια, είναι πως λαμβάνοντας υπ’ όψη το χρονοδιάγραμμα εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων λιγνίτη και το χρόνο προβλεπόμενης λειτουργίας των Μονάδων,  ξεκινά ο σχεδιασμός, συστηματικά λίγα χρόνια πριν από το επικείμενο κλείσιμο, έτσι ώστε να είναι σύγχρονος και επίκαιρος.

Συνεπώς, γνωρίζοντας πως τίποτε δεν έχει αλλάξει στο χρονικό ορίζοντα αυτό και με δεδομένα το μεν κλείσιμο της Μονάδας III το 2025 και της Μονάδας IV το 2035, προφανώς και θα ξεκινούσε ο σχεδιασμός, οργανωμένα, στοχευμένα, και με σταδικά βήματα.

Υπό τις σημερινές συνθήκες που διαμορφώνονται, διαφαίνεται να καίγεται η ευκαιρία.

Δεν έχουν εξασφαλιστεί  οι απαραίτητοι πόροι για το εγχείρημα αυτό πχ στο ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, που είναι το μόνο χειροπιαστό βήμα που έγινε, στη διάρκεια των τελευταίων 10ετιών για την εξασφάλιση συγκεκριμένων ποσών και σε συγκεκριμένο βάθος χρόνου. 30.000.000€ σε μια 3ετια ήταν μόνο η αρχή. Εδώ δεν έχουν αποδοθεί περίπου 25.000.000€ από το ΕΑΠ (Λιγνιτόσημο)

Δεν έχουν συντονιστεί δράσεις με τους  φορείς που θα συμμετέχουν πχ Δήμος, ΤΕΕ, Πανεπιστήμια κλπ.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑtΑ – ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ                                                                                                                                                                 Από τα προαναφερθέντα γίνεται φανερό, πως αν συνεχιστεί η πορεία της συρρίκνωσης της συμμετοχής συνολικά των εγχώριων ενεργειακών πόρων (λιγνίτες, ΑΠΕ και νερά) στο ηλεκτρικό και γενικότερα στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας, με δεδομένο τον καθοριστικό ρόλο του κόστους της ενέργειας στο σύνολο της οικονομικής δραστηριότητας, τούτο δεν θα συνεισφέρει στην οικονομική ανάκαμψη, το αντίθετο μάλιστα.

Κατά την άποψή μας πρέπει να υπάρξει μόνιμη στόχευση, μέσω της εκπόνησης εναλλακτικών σεναρίων, ώστε οι εγχώριοι ενεργειακοί πόροι (λιγνίτες, ΑΠΕ και νερά) να συμμετέχουν διαχρονικά σε μεγάλο ποσοστό  στο ηλεκτρικό ισοζύγιο μέχρι το 2030 με το λιγνίτη να διατηρεί πρωταγωνιστικό ρόλο, από τις υπάρχουσες υποδομές. 

Έτσι, θα μειωθεί η ενεργειακή εξάρτηση, που είναι βασική προϋπόθεση για την παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας.

Εάν, ωστόσο, μετά το 2030 ανακαλυφθούν και αξιοποιηθούν σε ικανή ποσότητα και με σημαντικά οικονομικά οφέλη  εγχώριοι υδρογονάνθρακες, τότε μπορεί να εξεταστεί τυχόν επίσπευση της απόσυρσης των λιγνιτικών ΑΗΣ.                                                                                                                                               

Για το λόγο αυτό στη συζήτηση του ΠεΣυΠ προτείναμε και συμπεριελήφθησαν κάποια από τα παρακάτω, στο ψήφισμα:

1.       Να αποσυρθεί η εξαγγελία του κλεισίματος των Λιγνιτικών Μονάδων, έτσι ώστε η δίκαιη μετάβαση  της περιοχής σε οικονομία με λιγότερο λιγνίτη να γίνει με όρους δικαιοσύνης, ισότητας, ισονομίας, συνέπειας, σοβαρότητας και υπευθυνότητας και σύμφωνα με τα οριζόμενα από τη λογική και το νόμο, που ισχύουν για όλα τα Ευρωπαικά κράτη.

2.       Να δοθεί χρονική παράταση με απομειούμενη σταδιακά συμμετοχή του λιγνίτη στο ηλεκτρικό ισοζύγιο της χώρας σύμφωνα με τον ισχύοντα προγραμματισμό εκμ/σης των λιγνιτωρυχείων ή τουλάχιστον μέχρι να δοθεί επαρκής  χρόνος για τη σωστή, ασφαλή και οικονομική δημιουργία συνθηκών για τη βιώσιμη αξιοποίηση των αποκατεστημένων εκτάσεων στους χώρους των λιγνιτωρυχείων. Συνεπώς: Να μην κλείσουν οι Μονάδες III και IV πριν από τα προβλεπόμενα όρια λειτουργίας τους, δηλαδή το 2025 η Μονάδα III και το 2035 η Μονάδα IV, αντίστοιχα.

                                                                                                                                                                                                                       

3.       Να προχωρήσει στην ανάπτυξης των ΑΠΕ σε επίπεδο χώρας με έμφαση στα φωτοβολταïκά, στη γεωθερμία, στη βιομάζα και παράλληλες δράσεις για την εξοικονόμηση και αποθήκευση Η.Ε. με οικονομικούς όρους, καθώς και στην ηλεκτροκίνηση (μέσα σταθερής τροχιάς, αστικά λεωφορεία, οχήματα Ι.Χ κ.α.). Έτσι, θα μειώνεται  το αποτύπωμα άνθρακα και διευκολύνεται η παράταση της χρήσης του λιγνίτη με προïούσα απομείωση στην παραγωγή Η.Ε. 

4.       Να αποκατασταθούν τα εδάφη και να αποδοθούν στη τοπική κοινωνία.

5.       Να περάσει νομοθετική ρύθμιση για υπαγωγή της Μεγαλόπολης, στα «ειδικά καθεστώτα» πρόσθετης ενίσχυσης του αναπτυξιακού Νόμου, για την ανάπτυξη και ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και της εργασίας στη περιοχή.

6.       Να εξασφαλίσει και για τους λιγνιτικούς ΑΗΣ αποδεικτικά διαθεσιμότητας ισχύος (ΑΔΙ), όπως τούτο ισχύει σε άλλες χώρες και για άλλες τεχνολογίες παραγωγής Η.Ε. Ας μην ξεχνούμε ότι η χώρα δικαιούται παρόμοια μεταχείριση, αν μη τι άλλο, διότι διαχρονικά συνέβαλε απειροελάχιστα στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, σε αντίθεση με τις βιομηχανικές χώρες της Ε.Ε. που σωρεύουν στην ατμόσφαιρα  αέρια του θερμοκηπίου ήδη από την εποχή της βιομηχανικής εποχής, δηλ. για 200 τουλάχιστο χρόνια!!!!!  

7.       Για το σχεδιασμό της επόμενης μέρας, απαιτείται σε τοπικό επίπεδο τεράστια οργανωτική προσπάθεια, προγραμματισμός, έλεγχος, επιμονή, ανάληψη και συντονισμός πρωτοβουλιών από τους κατά περίπτωση αρμόδιους τοπικούς φορείς. Για το λόγο αυτό, προτείνουμε την να συγκροτηθεί διαπαραταξιακή επιτροπή, με αποκλειστικό αντικείμενο τη μετάβαση της περιοχής σε οικονομία με λιγότερο λιγνίτη.

8.       Να επιστρέψει η Λιγνιτική Μεγαλόπολης στη Μητρική ΔΕΗ.

9.       Να εξασφαλιστούν θέσεις εργασίας των εργαζομένων, που δεν κατοχυρώνουν  συνταξιοδοτικό δικαίωμα, κατά το κλείσιμο των Μονάδων, σε κενές οργανικές θέσεις του ευρύτερου Δημοσίου, κοντά στο τόπο διαμονής τους.

10.   Να γίνει Διαπεριφερειακή Συνεδρίαση των Περιφερειακών Συμβουλίων, Πελοποννήσου και Δυτικής Μακεδονίας με σκοπό τη χάραξη κοινής πολιτικής.

Για την επίτευξη των στόχων θα συγκροτηθεί επιτροπή αγώνα, όπως αναφέρεται και στην Εισήγηση, που θα συντονίσει  αγωνιστικές κινητοποιήσεις και συνάντηση με τον πρωθυπουργό ζητώντας την ικανοποίηση των ανωτέρω αιτημάτων μας.

Τζένη Δημητρακοπούλου

Διπλ.Ηλεκρτολόγος Μηχανικός &

Τεχνολογίας Υπολογιστών

Περιφερειακή Σύμβουλος Αρκαδίας

Σοσιαλιστική ψυχολογία; Αυτό είναι το δύσκολο

Της Ντίνας Μπατζιά

Αν έχει ένα νόημα να καλούμε τους πολίτες να έρθουν σε κάτι εσωστρεφές, με παθογένειες και μη ελκυστικό, είναι ακριβώς η εξαγνιστική δύναμη του λαού, αυτή που θα μολύνει με φρέσκο αέρα το κόμμα, που φέρει μαζί πάντα το καινούργιο -αν είναι δυνατόν από νιάτα, ακόμη καλύτερα

 Κι αφού έφυγε η θλίψη της εκλογικής ήττας, ο ΣΥΡΙΖΑ επιχειρεί, πηγαίνοντας προς το συνέδριο, το «μεγάλο άλμα προς τα εμπρός» με την ανασυγκρότηση και τη διεύρυνση του κόμματος, τον isyriza, τις ανοιχτές συνελεύσεις και τη δυναμική παρουσία στους δρόμους, που δίνουν την ευκαιρία και για απευθείας διάλογο του Αλέξη Τσίπρα και των στελεχών με τους πολίτες, και παράλληλα για τον απολογισμό - αυτοκριτική.

Είμαστε ήδη στο σημείο που ο Τσίπρας αλωνίζει την Ελλάδα και καθημερινά έρχονται νέα μέλη και άρα δεν υπάρχει πλέον η ανησυχία πως ένας απολογισμός ενδεχομένως να οδηγούσε σε εσωστρέφεια και να υπονόμευε το αισιόδοξο άνοιγμα του κόμματος, διότι και πάλι η κοινωνία μας πρόλαβε.

Απαραίτητη όμως είναι όχι η κριτική των άλλων, αλλά η δημόσια αυτοκριτική, την οποία ο ίδιος ο πρόεδρος άνοιξε στη ΔΕΘ, για να δούμε τους λόγους που δεν καταφέραμε να προχωρήσουμε σε ριζικούς μετασχηματισμούς, κι αυτό αποτελεί κομμάτι του έντιμου διαλόγου μας με τον λαό. 

Τα στελέχη -κυβερνητικά και κομματικά- πρέπει να κάνουν την αυτοκριτική τους και να αναλάβουν όλοι, αναλογικά με τη θέση τους, τις ευθύνες τους, για την απουσία, την αδράνεια, την έλλειψη αντανακλαστικών, συντονισμού και οργάνωσης στο κόμμα, από τη βάση μέχρι την κορυφή της πυραμίδας. Η κατανόηση και παραδοχή λαθών, συνθηκών και καταστάσεων, βοηθούν να μην επαναλάβεις λάθη, να πας παρακάτω με τολμηρά βήματα και να επικαιροποιείς τα αριστερά σου οράματα.

Πράγματι εγκαταλείφθηκε το κόμμα, όπως είπε ο σ. γραμματέας. Χρόνια εγκαταλείπεται. Όμως αυτό είναι ένα ρήμα σε παθητική φωνή και καλό είναι να μιλάμε στην ενεργητική φωνή, λέγοντας εγκατέλειψε ή εγκατέλειψαν. Δεν δείχνουμε με το δάχτυλο, ούτε φορτώνουμε ευθύνες ο ένας στον άλλον. Να συζητηθούν οι ευθύνες, να υπάρξει και λογοδοσία αν χρειαστεί, για μία δίκαιη και διάφανη αξιολόγηση προσώπων και όχι παρασκηνιακή και άδικη.

Τα κακώς κείμενα τα εντοπίζουμε όλοι και το ίδιο όλοι θέλουμε να τα αλλάξουμε. Δεν μπορεί να βλέπουμε ότι πράγματι αδειάζει το κόμμα από στελέχη που πάνε στην κυβέρνηση, και να είναι ανύπαρκτη η πολιτική ανάδειξης νέων στελεχών πέντε χρόνια. Δεν μπορεί να υπάρχουν μέλη της Κ.Ε. που δεν τους δόθηκε καμία χρέωση, μένοντας στην άκρη, με μόνο ρόλο να ψηφίζουν τις αποφάσεις σαν να μη χρειάζονταν, σαν να ήταν πλήρες το κόμμα.

 Γιατί; Επειδή ενδεχομένως κομματικοί παράγοντες φοβόνταν μήπως χάσουν μέρος της επιρροής τους, την καρέκλα, και προωθούσαν μόνο τους ημέτερους. Συνέβη και με τις υποψηφιότητες στις αυτοδιοικητικές εκλογές, με αποτέλεσμα να χαθούν ψήφοι.

 Ποιος δεν βλέπει την αδιαφορία για την εκπαιδευτική λειτουργία του κόμματος, για την επιμόρφωση στελεχών, την απουσία θεματικών συζητήσεων, την έλλειψη δημοκρατικής λειτουργίας, την ανύπαρκτη επικοινωνιακή στρατηγική και την απαξίωση στα κομματικά ΜΜΕ, την αλαζονεία, την έλλειψη συντροφικότητας, την κυριαρχία των μηχανισμών που αρκετούς μας φέρει σε μία συνεχή αυτολογοκρισία και αυτοσυγκράτηση, λόγω της πίεσης που νιώθουμε από τον τρόπο λειτουργίας τους, ως επετηρίδες που στενεύουν και το κόμμα και την ανάπτυξη των ελεύθερων ιδεών.

Αυτές τις παθογένειες πρέπει να τις συζητήσουμε παλιά και νέα μέλη, στον δρόμο προς το συνέδριο, και να διαμορφώσουμε όλοι μαζί ένα σχέδιο ουσιαστικής λειτουργίας του κόμματος, και μαζί το σχέδιο της Αριστεράς για την επόμενη ημέρα, το οποίο και θεωρώ πως θα είναι αυτό που θα μας ξαναφέρει στην κυβέρνηση.

Διεύρυνση και ανασυγκρότηση

Στην εξάλειψη των παθογενειών θα συμβάλει η διεύρυνση του κόμματος, όχι μία ελεγχόμενη διεύρυνση, αλλά το άνοιγμα χωρίς επιφυλάξεις. Αν έχει ένα νόημα να καλούμε τους πολίτες να έρθουν σε κάτι εσωστρεφές, με παθογένειες και μη ελκυστικό, είναι ακριβώς η εξαγνιστική δύναμη του λαού, αυτή που θα μολύνει με φρέσκο αέρα το κόμμα, που φέρει μαζί πάντα το καινούργιο -αν είναι δυνατόν από νιάτα, ακόμη καλύτερα. 

Αρκεί αυτός ο κόσμος να νιώσει οικεία, να εκφραστεί, να συμμετέχει από την αρχή, να νιώσει τον σεβασμό μας, ότι η γνώμη μου μετράει, να βρει στο πρόγραμμά μας και τις πολιτικές μας την ελπίδα. Και τότε μπορεί να οδηγηθούμε πιο γρήγορα και στο άνοιγμα μετασχηματιστικών πολιτικών.

Όλοι συμφωνούμε πως η κοινωνική μας δικτύωση είναι πάρα πολύ χαμηλή σε σχέση με την πολιτική επιρροή μας, επομένως το κόμμα χρειάζεται πολιτική και οργανωτική ανασυγκρότηση. Χρειάζεται διάλογος με τους πολίτες που μας στήριξαν και μας στηρίζουν μέσα σε ένα απολύτως γκεμπελικό κλίμα, χρειάζεται κι εμείς να πάμε να τους βρούμε και να τους στρατεύσουμε κι εκείνοι να έρθουν να συστρατευθούν.

 Κι όλοι μαζί, σαν ενεργά μέλη με ρόλο κι όχι στον πάγκο, ακόμη και οι followers, εφαρμόζοντας τη δημοκρατία στην πράξη, να συζητήσουμε και να επικαιροποιήσουμε τη στρατηγική της νίκης του 2015, για την Αριστερά του 21ου αιώνα και για τις θέσεις μας, τις τακτικές και τις στρατηγικές στα μεγάλα ζητήματα, όπως για παράδειγμα ενώπιον της κλιματικής κρίσης η θέση μας για την ενέργεια τον 21ό αιώνα. Σε αυτό τον διάλογο βοηθάει η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών, ο isyriza που μπορεί να διευρύνει τη δημοκρατία στο κόμμα.

Παράλληλα, χρειάζεται εξωστρέφεια, έχουμε χάσει την επαφή μας με την κοινωνία, με την καθημερινότητα των πολιτών, τα προβλήματα, τις ανάγκες και τις επιθυμίες τους, με τα κινήματα και τους χώρους εργασίας, την αυτοδιοίκηση και την επιχειρηματικότητα. Τις οργανώσεις μας δεν τις έχουμε φτιάξει για να ζυμωνόμαστε ο ένας με τον άλλο, αλλά για την κοινωνία, και το ζητούμενο είναι να λειτουργούν με ανοιχτές διαδικασίες μέσα και μπροστά στην κοινωνία και σε αυτή να απολογούνται.

 Με αυτή την έννοια ενδεχομένως να εξετάσουμε και σχήματα οργανώσεων σε μορφή κοινωνικών στεκιών. Είναι άμεση ανάγκη να επαναποκτήσουμε την επαφή μας με την κοινωνία, και να εξοπλίσουμε ιδεολογικά και πολιτικά τους ανθρώπους, διότι απέναντι έχουμε μία λαίλαπα, δεν είναι ο νεοφιλελευθερισμός όπως τον ξέραμε , είναι μία συντηρητική δεξιά, πάνοπλη, που την επικίνδυνη και φασιστική έκφρασή της τη συναντάμε ήδη στον δρόμο κάθε μέρα.

Γι' αυτό είναι μονόδρομος ένα μπλοκ, ένα πολιτικό και κοινωνικό μέτωπο προοδευτικό, δημοκρατικό, αριστερό, αντιφασιστικό και πράσινο.

Είναι βαριά η ευθύνη του ΣΥΡΙΖΑ σε αυτή την σύγκρουση των πολλών με το καθεστώς μίας αντιδραστικής δεξιάς ολοκληρωτικού χαρακτήρα. Και θα είμαστε υπεύθυνοι αν δεν το αντιληφθούμε και μας νικήσει ο φόβος μιας πασοκοποίησης. Το κόμμα έχει συνέχεια, η διεύρυνση το κάνει μεγάλο, μαζικό, ισχυρό, δεν αλλάζει την αριστερή φυσιογνωμία του -αντιθέτως την ενισχύει-, πιο μαζικό, πιο ριζοσπαστικό.

Η ανησυχία μήπως ο ΣΥΡΙΖΑ γίνει ΠΑΣΟΚ δεν θα εξαρτηθεί από το τι-ποιος κόσμος θα μπει στο κόμμα, αλλά από το αν θα λειτουργεί το κόμμα δημοκρατικά, και φυσικά από το πρόγραμμά μας της διακυβέρνησης όταν θα αναλάβουμε ξανά την εξουσία.

Άλλωστε οι αποχωρήσαντες από το ΠΑΣΟΚ έφυγαν ακριβώς γιατί η σοσιαλδημοκρατία τους ακολούθησε τον δρόμο της νεοφιλελεύθερης ενσωμάτωσης και ήρθαν στον ΣΥΡΙΖΑ ακριβώς γιατί δεν στηρίζει την άρχουσα τάξη, αλλά τους αδύναμους, και προφανώς πρόκειται για τους ίδιους πολίτες που βγήκαν στις πλατείες το 2011 και στη συνέχεια ανιδιοτελώς σήκωσαν ψηλά τον ΣΥΡΙΖΑ δίνοντάς του τρεις εκλογικές νίκες κι ένα ποσοστό τον Ιούλιο που τον καθιστά κόμμα εξουσίας.

Εντέλει, οι πανανθρώπινες αξίες που υποστηρίζει και με το δικό της σχέδιο αγωνίζεται να κάνει πραγματικότητα η Αριστερά δεν φυλάσσονται σε μουσείο, στην πραγματική ζωή δοκιμάζονται και κάθε φορά σε άλλες συνθήκες και άλλοτε εμπνέουν αντιστάσεις και επαναστάσεις, άλλοτε όχι.

Αν δεν ανοίξουμε, θα πνιγούμε μέσα στην εσωστρέφειά μας. Αυτό συμβαίνει σε κάθε πτυχή της ζωής. Κι όπως λέει ο Καρούζος: «Το θέμα δεν είναι η σοσιαλιστική ιδεολογία - αυτό είναι το εύκολο. Το θέμα είναι η σοσιαλιστική ψυχολογία - αυτό είναι το δύσκολο».

* Η Ντίνα Μπατζιά είναι μέλος της ΚΕ του ΣΥΡΙΖΑ

Θέλουμε κόμμα με πρόγραμμα μακράς πνοής

Η αδράνεια και η μη συμμετοχή σε συλλογικές δράσεις εκφυλίζουν το κόμμα σε χώρο συζητήσεων και ζυμώσεων και όχι σε ενεργό μηχανισμό με κοινωνική παρέμβαση

Του Παύλου Παπαρούνα*

 Το τελευταίο διάστημα ενόψει του συνεδρίου μας είναι λογικό να ανοίξει μια ευρεία συζήτηση με θέμα «τι κόμμα θέλουμε». θα έχει νόημα για τον κόσμο και αν μπορεί να δώσει απαντήσεις στα προβλήματα του 21^ου αιώνα.

Τα κόμματα πρέπει να ανταποκρίνονται στις συνθήκες που κάθε φορά ορίζει ο διεθνής καταμερισμός εργασίας.

Μια σύγχρονη Αριστερά πρέπει να απαντήσει πώς σε μια διεθνοποιημένη παραγωγή και διάθεση των προϊόντων, αυτή επηρεάζει τις εθνικές οικονομίες και τους εργαζομένο

Το κρίσιμο ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί είναι πώς ο ΣΥΡΙΖΑ υς της. Σε μια παγκόσμια οικονομία, πώς απαντάς με εθνικούς όρους.

Απαιτούνται άμεσα επεξεργασίες με αριστερή προοπτική για την πορεία της ανθρωπότητας στις νέες συνθήκες της 4^ης βιομηχανικής επανάστασης, της κλιματικής αλλαγής και της παγκόσμιας διακυβέρνησης. Απαιτείται μεγάλη ιδεολογική και θεωρητική επεξεργασία, που να απαντά στα σημερινά προβλήματα και να δίνει προοπτική στον κόσμο της εργασίας.

Χρειαζόμαστε ένα νέο πρόγραμμα μακράς πνοής, ελκυστικό, να δίνει προοπτική και μια καθαρή εικόνα για το πώς θέλουμε να γίνει η χώρα σε βραχυπρόθεσμο, μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο επίπεδο.

Ένα πρόγραμμα που θα δίνει στους πολίτες την αίσθηση πως με την ψήφο τους συμμετέχουν σε μια μεγάλη αλλαγή στη χώρα. Και έναν ΣΥΡΙΖΑ που θα μπορέσει οργανωτικά, πολιτικά και ιδεολογικά να εκφράσει αυτές τις συνθήκες.

Σημερινή κατάσταση

Ο κλασικός τρόπος λειτουργίας του κόμματος δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες και δεν ικανοποιεί τα μέλη ούτε ανταποκρίνεται στους γρήγορους ρυθμούς της ζωής των ανθρώπων και πολύ περισσότερο των νέων. Θα πρέπει να έχει νόημα η ιδιότητα του μέλους του κόμματος.

Μια σε βάθος συζήτηση με τα μέλη και τους φίλους του ΣΥΡΙΖΑ για τα λάθη, τις παραλείψεις, τα προβλήματα κατά την διακυβέρνηση τελικά αποφεύχθηκε. Δεν ξέρω ποιοι φοβήθηκαν. Ποτέ δεν θα μάθουμε ποιοι ήταν αυτοί που προκάλεσαν με τη συμπεριφορά τους, όπως είπε και ο πρόεδρος Αλέξης Τσίπρας, με αποτέλεσμα να αιωρείται η κατηγορία σε όλους. Και σε αυτούς που άσκησαν εξουσία και σε αυτούς που έκαναν την καρδιά τους πέτρα και δεν μιλούσαν, κακώς, θεωρώντας ότι θα κάνουν ζημιά σε μια δύσκολη στιγμή για τη χώρα.

Δεν ισχυρίζομαι ότι η νίκη του ΣΥΡΙΖΑ οφείλεται μόνο στο παλιό 4%. Αυτό όμως άντεξε τόσα χρόνια και ανταποκρίθηκε στο ιστορικό του καθήκον, ήταν ο κύριος και σταθερός πυρήνας που έφερε τον ΣΥΡΙΖΑ στη διακυβέρνηση και έβαλε πλάτη στην κυβερνητική μας πολιτική. Έχουν μάθει χρόνια να προσφέρουν αφιλοκερδώς, να είναι στην πρώτη γραμμή του αγώνα εθελοντικά, θυσιάζοντας καριέρες, χάνοντας δουλειές, αφιερώνοντας χρόνο και πόρους για το κοινό καλό.

Τείνει να επικρατήσει μια άποψη ότι αυτοί στέκονται εμπόδιο στη διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ που αποτελεί ευθεία προσβολή για τον ίδιο και τους ανθρώπους που πρωτοπόρησαν στην ιστορία της Αριστεράς και την έφεραν στη διακυβέρνηση.

Η ενεργός συμμετοχή στην πρώτη γραμμή του αγώνα μόνο υποχρεώσεις είχε και κανένα προνόμιο. Καμιά μικρή ή μεγαλύτερη εξουσία δεν συνεπαγόταν αυτό. Με την ανάληψη της διακυβέρνησης, ενδεχομένως αυτό να είχε νόημα, αλλά δεν νομίζω σε επίπεδο Νομαρχιακών Επιτροπών να απέκτησε κανένας ιδιαίτερες εξουσίες και προνόμια. Αν υπήρξαν, ας αναζητηθούν σε κυβερνητικά στελέχη και αυτούς που άσκησαν εξουσία.

. Οι Νομαρχιακές, όχι μόνο δεν εισακούονταν αλλά ήταν σχεδόν αδύνατη η επαφή με κυβερνητικά στελέχη. Όσες αποφάσεις και να πήραμε, όπου και να τις στείλαμε, δεν λάβαμε καμία απάντηση και ήταν αδύνατον να έχουμε από τους αρμόδιους άμεση ενημέρωση για θέματα που αφορούσαν την περιοχή μας, έστω και για να μπορέσουμε να τα υπερασπιστούμε

Είναι γνωστό από τα απογραφικά ότι τα περισσότερα μέλη μας δεν συμμετέχουν σε μαζικούς χώρους και δεν είναι συνδικαλισμένοι. Η αδράνεια και η μη συμμετοχή σε συλλογικές δράσεις εκφυλίζουν το κόμμα σε χώρο συζητήσεων και ζυμώσεων και όχι σε ενεργό μηχανισμό με κοινωνική παρέμβαση των μελών του.

Χωρίς καθήκοντα, με καταστατικό στα χαρτιά, χωρίς κανονισμό λειτουργίας, μόνο με δικαιώματα αλλά όχι υποχρεώσεις, με κώδικα δεοντολογίας που δεν τηρείται, χωρίς πολιτική ανάδειξης στελεχών και μετρήσιμους στόχους, με θητείες που δεν εφαρμόζονται, χωρίς ανταπόκριση στην ελάχιστη συνδρομή, με μέλη που εμφανίζονται μόνον όταν είναι να αναδειχθούν κομματικά όργανα, δεν μπορεί να υπάρξει συγκροτημένο κόμμα. Πρέπει να διαπαιδαγωγείς τα μέλη όχι μόνο στα λόγια αλλά και στην πράξη.

Την τελευταία κυβερνητική περίοδο, αθέμιτες πρακτικές και μέθοδοι πολλές από τις οποίες φάνηκαν στην προεκλογική περίοδο, ειδικά στην περιφέρεια και στις μικρές κοινωνίες, δηλητηρίασαν τις οργανώσεις και δημιούργησαν σοβαρά ρήγματα και σε προσωπικό επίπεδο μεταξύ των μελών. Δεν αντισταθήκαμε σθεναρά όλοι στην καταπολέμηση του πελατειακού συστήματος.

Ας μην αναφερθώ καλύτερα στη στελέχωση των κυβερνητικών θέσεων και στην κατάρτιση των ψηφοδελτίων. Όποιος είχε «μπάρμπα στην Κορώνη». Κανένας δεν ανέλαβε ποτέ την ευθύνη των λανθασμένων επιλογών.

Διεύρυνση

Η οργανωτική διεύρυνση ήταν και παραμένει πρώτη προτεραιότητα των οργανώσεων. Οι δυσκολίες ήταν και παραμένουν μεγάλες, στον βαθμό που στον ΣΥΡΙΖΑ δεν οργανώνεται κανείς για να κάνει πολιτική καριέρα ή να τακτοποιηθεί επαγγελματικά, όπως γινόταν τα προηγούμενα χρόνια. Αν και από όταν ανέλαβε τη διακυβέρνηση, δεν αποκλείεται κάποιοι να μας προσέγγισαν αποσκοπώντας ακριβώς σε αυτό.

Η μετεξέλιξη ή η αναβάθμιση του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να επιχειρηθεί γιατί έχει μεταβληθεί η κοινωνία.

Δεν χρειάζεται προνομιακή μεταχείριση προοδευτικών προσωπικοτήτων του ευρύτερου προοδευτικού χώρου. Όλοι έχουν τη δυνατότητα σαν ισότιμα μέλη, στις Ο.Μ. να συμβάλουν στην ενδυνάμωση του ΣΥΡΙΖΑ.

Η διεύρυνση δεν μπορεί να είναι απροσδιόριστη. Διεύρυνση με κυρίαρχες απόψεις όχι μετανάστες στην περιοχή μου, επιδόματα μόνο σε Έλληνες, με στροφή στον ατομικισμό, τον ρατσισμό, την ξενοφοβία δεν μας ενδιαφέρει. Μέλη που να ψηφίζουν ΠΑΣΚΕ στον συνδικαλισμό, Ν.Δ. στον δήμο και την περιφέρεια, Βαρουφάκη στην Ευρωβουλή και Τσίπρα στις βουλευτικές να μας λείπουν. Μπορεί να παραμείνουν απλοί ψηφοφόροι ή φίλοι.

Ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να επαναδιατυπώσει έναν σύγχρονο προγραμματικό λόγο, με ιδεολογικό προσανατολισμό χωρίς αμφιταλαντεύσεις, απαντώντας στις σύγχρονες ανάγκες της κοινωνίας, και να μην παρασυρθεί από αντιφατικές και συντηρητικές απόψεις που ενδεχομένως να έχουν επικρατήσει σε μεγάλα τμήματα της κοινωνίας και να είναι πλειοψηφικά προς το παρόν.

Το ιδεολογικό στίγμα, οι θέσεις στα προβλήματα της ελληνικής κοινωνίας και η δράση μας μέσα στους χώρους και τις συλλογικότητες, θα καθορίσουν την πορεία μας το επόμενο διάστημα. Ψεύτικα διλήμματα του τύπου, “με τη διεύρυνση ή με την καθαρότητα”, “με το 4% ή με το 32%” δεν έχουν καμία αξία.

Θα έρθουν στον ΣΥΡΙΖΑ οι πολίτες που αισθάνονται την ανάγκη να παλέψουν μαζί μας για μια καλύτερη ζωή. Να προβλεφθεί η ισότιμη συμμετοχή όλων, ανεξάρτητα από το επίπεδο των ψηφιακών δυνατοτήτων τους. Πρέπει να συνδυάσουμε την παραδοσιακή δομή με την ψηφιακή δημοκρατία, ώστε να εξασφαλίσουμε την ενεργό συμμετοχή όλων ανεξαιρέτως.

Καλούμε όλους τους δημοκρατικούς πολίτες, με τις δικές τους ανησυχίες, τις δικές τους ιδέες και προβληματισμούς να έρθουν στον ΣΥΡΙΖΑ, για να δημιουργήσουμε τη μεγάλη δημοκρατική και προοδευτική παράταξη που θα απαντά πειστικά στα προβλήματα τις σύγχρονης εποχής και θα δίνει προοπτική για το μέλλον.

 * Ο Παύλος Παπαρούνας είναι συντονιστής Ν.Ε. ΣΥΡΙΖΑ Θεσπρωτίας

Επαναφορά του χρεοκοπημένου Δημαρχοκεντρικού μοντέλου

Επαναφέρεται «πανηγυρικά», και σε χειρότερη μορφή, το χρεοκοπημένο δημαρχοκεντρικό σύστημα διακυβέρνησης

Του Κώστα Φ. Μαραγιάννη*

 Ολοκληρώθηκαν πρόσφατα οι αρχαιρεσίες στους δήμους για την εκλογή των σημαντικών οργάνων διοίκησης που είναι οι οικονομικές επιτροπές και οι Επιτροπές Ποιότητας Ζωής. Αυτό που συνέβη στις εκλογικές αυτές διαδικασίες που έγιναν μεταξύ των εκλεγμένων δημοτικών συμβουλίων είναι κάτι το πρωτόγνωρο όσον αφορά την αντιδημοκρατικότητα στην πολύχρονη ιστορία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Με τις διατάξεις του πολυνομοσχεδίου που ψήφισε η κυβέρνηση της Ν.Δ. μέσα στο καλοκαίρι και στις πρώτες εβδομάδες της διακυβέρνησης, ακυρώθηκε στην πράξη αυτό που ψήφισαν οι πολίτες στις εκλογές της 26ης Μαΐου 2019.

Η συντηρητική παράταξη μας είχε συνηθίσει σε καλπονοθευτικά συστήματα, σαν αυτό που ίσχυε στις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές, σύμφωνα με το οποίο ο συνδυασμός που εκλέγονταν στον δεύτερο γύρο έπαιρνε το 60% των εδρών του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου ακόμη κι αν είχε πάρει στον α΄ γύρο ποσοστό κάτω από το 25%. Όμως οι εκ των υστέρων νομοθετικές ρυθμίσεις που τροποποιούν και ανατρέπουν τους συσχετισμούς των συμβουλίων, όπως διαμορφώθηκαν από το εκλογικό σώμα, αγγίζουν τα όρια της εκτροπής από τη νομιμότητα και τη δημοκρατία.

Αφού οι πολίτες επέλεξαν τους συνδυασμούς που έκριναν ότι διαθέτουν τις δυνάμεις και τη βούληση για να αναλάβουν τη διακυβέρνηση του τόπου τους και σε πολλούς δήμους έστειλαν ισχυρή εντολή συνεργασίας, κρατώντας τους συνδυασμούς κάτω από το 30%, έρχονται εκ των υστέρων οι διατάξεις του πολυνομοσχεδίου και δίνουν στους εκλεγέντες δημάρχους την απόλυτη εξουσία στην Οικονομική Επιτροπή, στην οποία μεταβιβάζονται επιπλέον υπεραρμοδιότητες, εις βάρος του δημοτικού συμβουλίου, που υποβαθμίζεται από αποφασιστικό και κυρίαρχο όργανο λήψης των αποφάσεων, κάτι πολύ ανησυχητικό, αντιδημοκρατικό και αντισυνταγματικό.

Με τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις καταργείται η μεγάλη μεταρρύθμιση που έφερε ο «Κλεισθένης», ανατρέποντας τις ισορροπίες που δημιουργήθηκαν στους δήμους, καταργώντας στην πράξη το σύστημα της απλής αναλογικής και της ισοτιμίας της ψήφου των συμπολιτών μας.

Αφαιρείται το πάγια νομοθετημένο, σε όλο το προηγούμενο νομικό πλαίσιο της Τ.Α. («Καποδίστριας», Κώδικας Δήμων και Κοινοτήτων (Ν. 3643), «Καλλικράτης», «Κλεισθένης»), δικαίωμα του δημοτικού συμβουλίου, με την απόλυτη πλειοψηφία των μελών του, να ζητήσει άσκηση της όποιας αρμοδιότητας της Οικονομικής Επιτροπής και παραβιάζει το κυρωμένο άρθρο 3, Ν. 1850/1989 του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας. Καταργείται η πρόσφατη ψήφος των πολιτών στην 4η κάλπη των κοινοτικών εκλογών, αφού αφαιρείται κάθε δικαίωμα απόφασης των συμβουλίων των Κοινοτήτων για την περιοχή τους.

Αντισυνταγματικό είναι, επίσης, το ότι διορίζει εκ των υστέρων, μετά την εκλογή και με γνωστά τα ονόματά τους, προέδρους των κοινοτήτων, ορίζοντας ως πρόεδρο τον πλειοψηφήσαντα του πρώτου συνδυασμού και όχι τον εκλεγόμενο (σύμφωνα με τον «Κλεισθένη») μεταξύ των πλειοψηφησάντων, των δύο πρώτων σε ψήφους συνδυασμών, από το συμβούλιο της κοινότητας.

Επίσης, αποκλείονται παρατάξεις από τη διαδικασία διεκδίκησης της ψήφου των δημοτικών συμβούλων για την εκλογή τους στην Οικονομική Επιτροπή. Και όλα αυτά γίνονται στο όνομα της δήθεν «κυβερνησιμότητας» στους δήμους που υποτίθεται ότι υπονόμευσε η απλή αναλογική.

Το παράδειγμα του Δήμου Θέρμου

Προς τεκμηρίωση των απόψεών μου αναφέρω το παράδειγμα του Δήμου Θέρμου, που εκλέγει επταμελή Οικονομική Επιτροπή, αφού κάτι ανάλογο συμβαίνει και στους άλλους δήμους. Με το προηγούμενο εκλογικό σύστημα, που δεν ήταν η απλή αναλογική, αλλά η ενισχυμένη, οι συσχετισμοί στην Οικονομική Επιτροπή ήταν τέσσερις δημοτικοί σύμβουλοι από την πλειοψηφία και τρεις από την αντιπολίτευση.

Τώρα, λοιπόν, με τις αντιδημοκρατικές ρυθμίσεις του πολυνομοσχεδίου, η δημοτική πλειοψηφία ορίζει εξαρχής τα τρία μέλη της Οικονομικής Επιτροπής, που είναι ο δήμαρχος και δύο αντιδήμαρχοι και τα υπόλοιπα τέσσερα μέλη «εκλέγονται» από το δημοτικό συμβούλιο χωρίς καν να χρειάζεται να γίνει ψηφοφορία, αφού η παράταξη του δημάρχου παίρνει υποχρεωτικά +1, δηλαδή τέσσερα μέλη και, στη συνέχεια, διεκδικεί και άλλες έδρες από τις υπόλοιπες τρεις, αποκλείοντας τις παρατάξεις, μετά την τρίτη σε εκλογική δύναμη παράταξη, να πάρουν μέρος στις εκλογές για τη διεκδίκηση ενός μέλους στην Οικονομική Επιτροπή.

Πού είναι, λοιπόν, η έλλειψη της πλειοψηφίας και ο φόβος της μη «κυβερνησιμότητας» των δήμων; Οι τέσσερις στις επτά θέσεις που παίρνει εκ των προτέρων η παράταξη του δημάρχου, και θα έπαιρνε ακόμη κι αν είχε χαμηλό ποσοστό στον πρώτο γύρο, δεν είναι πλειοψηφία; Γιατί να πάρει και πέμπτη έδρα κι αν δεν βάλει υποψηφιότητα η τρίτη παράταξη να μην διεκδικείται η έδρα από τις υπόλοιπες δημοτικές παρατάξεις και να πηγαίνει στον δήμαρχο παίρνοντας τις έξι από τις επτά έδρες; Ποιοι νοσηροί εγκέφαλοι επινόησαν αυτό το χουντικής έμπνευσης μέτρο, που φιμώνει τη φωνή των παρατάξεων στις επιτροπές διοίκησης του δήμου και επιβάλλει ένα απόλυτα ελεγχόμενο από τον δήμαρχο σύστημα διακυβέρνησης;

Δυνατότητα συμπράξεων

Τέλος, στα άρθρα 1 και 2, κατά παράβαση κάθε έννοιας ισονομίας της ψήφου, δίνεται η δυνατότητα συμπράξεων παρατάξεων μόνο όταν συμπράττουν με την παράταξη του δημάρχου! Σύμπραξη που αποφασίζεται με πλειοψηφία των μελών των παρατάξεων και δεν ανακαλείται ποτέ ενώ ακόμα κι αν συμφωνήσουν όλοι από μία παράταξη να αποχωρήσουν από τη σύμπραξη δεν μπορούν να επανασυστήσουν την παράταξή τους. Έτσι, στις μετέπειτα κατανομές των οργάνων λογίζονται ως αριθμός στην παράταξη του δημάρχου, ακόμα κι αν προσχωρήσουν σε άλλη παράταξη! Πρόκειται για μια θεσμική και αντισυνταγματική εκτροπή που αλλοιώνει την ψήφο των συμπολιτών μας στις πρόσφατες εκλογές.

Συμπερασματικά, έχουμε να επισημάνουμε ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση γυρίζει πολλά χρόνια πίσω. Πρόκειται για ένα αντιδημοκρατικό πισωγύρισμα, μια πρόχειρη και κατάφωρα αντισυνταγματική αντιμεταρρύθμιση με υπερσυγκέντρωση αρμοδιοτήτων και εξουσιών και εξασθένιση των μηχανισμών διαβούλευσης, ελέγχου και λογοδοσίας. Είναι, πλέον, επιτακτική η ανάγκη οι παρατάξεις που έχουν δημοκρατικό και προοδευτικό προσανατολισμό, να ενώσουν τις δυνάμεις τους και να αντισταθούν στη συντηρητική παλινδρόμηση, ενημερώνοντας τους πολίτες και τους φορείς.

 * Ο Κώστας Φ. Μαραγιάννης είναι εκπαιδευτικός, δημοτικός σύμβουλος του Δήμου Θέρμου Αιτωλοακαρνανίας, επικεφαλής της δημοτικής παράταξης «Ενότητα και συνευθύνη στον Δήμο Θέρμου»

Οταν το Δίκαιο συναντά το «αόρατο χέρι της αγοράς»

Δημ. Περπατάρης

Η πρόβλεψη του πολυνομοσχεδίου για τη θεώρηση της καθυστέρησης των δεδουλευμένων αποδοχών πέραν των δύο μηνών ως μονομερούς βλαπτικής μεταβολής φαίνεται να κυοφορεί τον πραγματικό και νομικό κίνδυνο μεθόδευσης προσχηματικών απολύσεων.

Η πρόβλεψη του πολυνομοσχεδίου για τη θεώρηση της καθυστέρησης των δεδουλευμένων αποδοχών πέραν των δύο μηνών ως μονομερούς βλαπτικής μεταβολής φαίνεται να κυοφορεί τον πραγματικό και νομικό κίνδυνο μεθόδευσης προσχηματικών απολύσεων με όχημα την καθυστέρηση καταβολής των δεδουλευμένων, ενώ ουδείς μπορεί να προεξοφλήσει τη στάση που θα κρατήσουν τα ελληνικά δικαστήρια στο πλαίσιο ελέγχου συνταγματικότητας της οικείας διάταξης με ορατό τον κίνδυνο απώλειας ακόμα και της αποζημίωσης απόλυσης.

Ενώ η θριαμβολογία για το «τέλος του μνημονίου» δεν έχει ακόμα κοπάσει, το αναπτυξιακό πολυνομοσχέδιο της σημερινής κυβέρνησης, καθ’ ο μέρος ρυθμίζει εργασιακά θέματα, όπως οι Συλλογικές Συμβάσεις, το Μητρώο Συνδικαλιστικών Οργανώσεων Εργαζομένων και Εργοδοτών, η καθυστέρηση δεδουλευμένων αποδοχών, η μερική απασχόληση, η καταγραφή της εργασίας και της απασχόλησης, έρχεται να καταδείξει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να συμπορευτεί το Δίκαιο με το «αόρατο χέρι της αγοράς» και το πώς ο θεμελιακός για το Εργατικό Δίκαιο κανόνας της προστασίας του εργαζομένου μπορεί να μετατραπεί σε εξαίρεση σε συνθήκες ιδεολογικής και πολιτικής ηγεμονίας του νεοφιλελευθερισμού.

Ακόμα και οι ρυθμίσεις για την καταγγελία λόγω καθυστέρησης των δεδουλευμένων αποδοχών ή τη μερική απασχόληση, παρά τη διακηρυκτική και μόνο φιλεργατική τους στόχευση, φαίνεται πως στην πράξη επιδιώκουν τον ακριβώς αντίθετο σκοπό.

Ειδικότερα, η πρόβλεψη του πολυνομοσχεδίου για τη θεώρηση της καθυστέρησης των δεδουλευμένων αποδοχών πέραν των δύο μηνών ως μονομερούς βλαπτικής μεταβολής φαίνεται να κυοφορεί τον πραγματικό και νομικό κίνδυνο μεθόδευσης προσχηματικών απολύσεων με όχημα την καθυστέρηση καταβολής των δεδουλευμένων, ενώ ουδείς μπορεί να προεξοφλήσει τη στάση που θα κρατήσουν τα ελληνικά δικαστήρια στο πλαίσιο ελέγχου συνταγματικότητας της οικείας διάταξης με ορατό τον κίνδυνο απώλειας ακόμα και της αποζημίωσης απόλυσης στις περιπτώσεις αυτές.

Σε κάθε περίπτωση, όπως ορθά επισημαίνεται, η «αξιόλογη χρονικά καθυστέρηση» είναι «αόριστη νομικά έννοια» η ερμηνεία της οποίας εξαρτάται από τη δικαστική και όχι από τη νομοθετική εξουσία.

Εν συνεχεία, η ρύθμιση για τη μερική απασχόληση και ειδικότερα η πρόβλεψη προσαύξησης 12% επί της συμφωνημένης αμοιβής για κάθε επιπλέον ώρα απασχόλησης δεν φαίνεται ικανή να λειτουργήσει αποτρεπτικά ως προς τις ευέλικτες μορφές απασχόλησης. Αντιθέτως, αναμένεται να λειτουργήσει στην πράξη ως μέσο ενθάρρυνσης της μερικής απασχόλησης που de facto έχει υποκαταστήσει την πλήρη απασχόληση μετατρέποντάς την από κανόνα σε εξαίρεση.

Η συλλογική αυτονομία ως κορωνίδα του αστικοδημοκρατικού νομικού πολιτισμού και θεσμική έκφραση ομογενοποίησης της εργατικής τάξης σε ένα μέσο επίπεδο κοινωνικής αναπαραγωγής δέχθηκε στην Ελλάδα των μνημονίων λόγω του ατυχούς ιστορικού της ρόλου ως αδύναμου κρίκου της ιμπεριαλιστικής αλυσίδας της ευρωζώνης, υπό την επίφαση της δημοσιονομικής κρίσης και της έξωθεν επιβαλλόμενης πολιτικής της εσωτερικής υποτίμησης, καίρια χειρουργικής φύσεως χτυπήματα με προφανή σκοπό τη μετατόπιση του κέντρου βάρους από τη συλλογική στην ατομική διαπραγμάτευση, όπου κυριαρχεί ως γνωστόν η παντοδυναμία του εργοδότη, κατά τρόπο που να κλονίζεται τελικά όχι μόνο το δικαίωμα αξιοπρεπούς διαβίωσης των εργαζομένων αλλά και ο ίδιος ο βιοπορισμός τους.

Στο πλαίσιο αυτό, το έδαφος για την ολική κυριαρχία του δικαίου της «ανάγκης» και της «εξαίρεσης» στο πεδίο της συλλογικής αυτονομίας είχε ήδη προλειανθεί μετά και την αποτυχία επαναφοράς του Νόμου 1876/1990 για τη συλλογική διαπραγμάτευση, η οποία συνέπεσε με την ιστορική αποτυχία της ελληνικής διαπραγμάτευσης με τους δανειστές κατά τον Ιούλιο 2015. Η μάλλον κολοβή επαναφορά της επεκτασιμότητας των κλαδικών ΣΣΕ και της αρχής της ευνοίας κατά τον Αύγουστο 2018 λόγω της λήξης του προγράμματος οικονομικής προσαρμογής ναρκοθετείται οριστικά με τις ρυθμίσεις του επίμαχου πολυνομοσχεδίου.

Κατ’ αρχήν, η φαινομενικά ουδέτερη ρύθμιση για την υποχρέωση εγγραφής των συνδικαλιστικών οργανώσεων εργαζομένων και εργοδοτών στο ηλεκτρονικό Μητρώο ΕΡΓΑΝΗ, ανεξάρτητα από τις δικαιολογημένες περί «ηλεκτρονικού φακελώματος» αιτιάσεις, φαίνεται να συνδέεται ακατάλυτα στην πράξη με την επέκταση της κλαδικής ΣΣΕ, αφού αυτή προϋποθέτει ότι η συλλογική ρύθμιση δεσμεύει ήδη εργοδότες που απασχολούν ποσοστό μεγαλύτερο του 50% των εργαζομένων του κλάδου ή του επαγγέλματος.

Σε κάθε περίπτωση, οι προβλέψεις για το ηλεκτρονικό μητρώο και το δικαίωμα ηλεκτρονικής ψηφοφορίας δημιουργούν άμεσο κίνδυνο εργοδοτικών επεμβάσεων στην εσωτερική αυτονομία και δημοκρατική λειτουργία των συνδικάτων. Ως εκ τούτου, η ρύθμιση αυτή παρουσιάζεται ως πρώτης τάξεως «εργαλείο» στα χέρια των εργοδοτών για την περαιτέρω υπονόμευση του θεσμού της επεκτασιμότητας.

 Υπενθυμίζουμε ότι και με το προϊσχύσαν νομοθετικό πλαίσιο, όπως αυτό διαμορφώθηκε με την εγκύκλιο του υπουργείου Εργασίας κατά την επαναφορά των κλαδικών ΣΣΕ, αναγνωριζόταν οιονεί δικαίωμα veto στην εργοδοτική πλευρά μέσω της άρνησης χορήγησης του μητρώου μελών της εργοδοτικής οργάνωσης, προκειμένου να διακριβωθεί η προϋπόθεση του 51%.

Περαιτέρω, το πλέον καίριο χτύπημα στον θεσμό της συλλογικής αυτονομίας συνδέεται με την περίφημη ρήτρα εξαίρεσης (ή διαφορετικά ρήτρα διαφυγής, ανοιχτότητας) για τις επιχειρήσεις εκείνες που αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα ή βρίσκονται σε καθεστώς προπτωχευτικής ή πτωχευτικής διαδικασίας ή οικονομικής εξυγίανσης και την περαιτέρω γραφειοκρατικοποίηση της διαδικασίας.

Οι επιχειρήσεις αυτές «δύνανται» να εξαιρεθούν από το πεδίο εφαρμογής της κλαδικής ΣΣΕ κατόπιν αιτιολογημένης πρότασης του Ανώτατου Συμβουλίου Εργασίας. Πολύ περισσότερο, η ίδια ρύθμιση προβλέπει κυριαρχικό δικαίωμα του υπουργού Εργασίας να «εξειδικεύει» τις «περιπτώσεις» των επιχειρήσεων που εξαιρούνται από την κλαδική ΣΣΕ.

Καθίσταται σαφές ότι η γενικόλογη διατύπωση της διάταξης αναφορικά με τις επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα και κυρίως το κυριαρχικό δικαίωμα καθορισμού της περιπτωσιολογίας των επιχειρήσεων αυτών από τον εκάστοτε υπουργό Εργασίας αφήνουν ανοιχτή την «κερκόπορτα» μετατροπής της «εξαίρεσης» σε «κανόνα» με ορατό τον κίνδυνο της παράλυσης του θεσμού της επεκτασιμότητας με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τον «κλαδικό μισθό».

Στο πλαίσιο αυτό, το σύστημα Μεσολάβησης-Διαιτησίας του ΟΜΕΔ ως επικουρικός μηχανισμός συμπλήρωσης της συλλογικής αυτονομίας και διασφάλισης της ύπαρξης συλλογικών ρυθμίσεων δεν θα μπορούσε παρά να βρεθεί επίσης στο στόχαστρο του πολυνομοσχεδίου. Υπενθυμίζουμε ότι το δικαίωμα μονομερούς προσφυγής στη Διαιτησία είχε δυσχερανθεί ήδη με ρύθμιση της προηγούμενης κυβέρνησης, αφού προβλέφθηκε ως προϋπόθεση η προηγούμενη αποδοχή της μεσολαβητικής πρότασης από το μέρος εκείνο που προσφεύγει.

Εν προκειμένω, η ρύθμιση του πολυνομοσχεδίου μετατρέπει το δικαίωμα μονομερούς προσφυγής στη Διαιτησία από κανόνα σε περίπτωση αποτυχίας της συλλογικής διαπραγμάτευσης σε εξαίρεση, αφού το δικαίωμα μπορεί να ασκηθεί μόνο εάν η συλλογική διαφορά αφορά επιχειρήσεις δημόσιου χαρακτήρα ή κοινής ωφελείας και μόνο όταν η επίλυση της συλλογικής διαφοράς επιβάλλεται από υπαρκτό λόγο γενικότερου συμφέροντος. Προφανώς, η υποχρέωση συμμόρφωσης που υπέχει η κυβέρνηση έναντι της απόφασης 2307/2014 Ολ.ΣτΕ είναι εξίσου αδιάφορη με το γεγονός ότι σε κάθε περίπτωση η επίλυση μιας συλλογικής διαφοράς ανάγεται σε λόγους γενικότερου συμφέροντος.

*Ο Δημήτρης Περπατάρης είναι δικηγόρος στον Αρειο Πάγο, εργατολόγος

"Βάση του 10": Ένα κούφιο άλλοθι αριστείας που συγκαλύπτει προβλήματα

Του Κώστα Γαβρόγλου*

Είναι γνωστό σε όλους, ανεξάρτητα αν το δέχονται ή όχι, ότι οι βάσεις καθορίζονται από τη δυσκολία των θεμάτων. Παίζει ρόλο, βέβαια, και ο αριθμός των εισακτέων, τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων συγκεκριμένων Τμημάτων, η εγγύτητα του Τμήματος στον τόπο κατοικίας. Από όλες αυτές τις παραμέτρους, καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση των βάσεων παίζει η προετοιμασία των υποψηφίων.

Βέβαια, τυπικά, ουδείς εισάγεται στα πανεπιστήμια με βαθμό κάτω από τη βάση, γιατί όλοι όσοι εισάγονται έχουν απολυτήριο. Αυτό ως προς το τυπικό. Ας έρθουμε στο ουσιαστικό τώρα.

Τα τελευταία χρόνια (και είναι πολλά αυτά) υπάρχει ένα αρκετά μεγάλο ποσοστό των υποψηφίων που βαθμολογούνται κάτω από τη βάση σε διάφορα μαθήματα. Υπάρχουν έστω και λίγοι που να πιστεύουν ότι ένα Λύκειο ουσιαστικά χωρίς τη Γ' Λυκείου, με ένα σύνολο γνώσεων που έχουν εμποτιστεί με την κουλτούρα της φροντιστηριοποίησης, με ένα απολυτήριο που δεν αντανακλά το τέλος μιας σοβαρής μαθησιακής διαδικασίας, με παιδιά αλλά και γονείς που αδιαφορούν για τις δύο τελευταίες τάξεις του σχολείου, θα μπορούσε να παράγει αποφοίτους για καλύτερα αποτελέσματα; Και κάτι ακόμη: Ο κανονισμός που διέπει τη λειτουργία των ομάδων που διαμορφώνουν τα θέματα και της Κεντρικής Επιτροπής Εξετάσεων απαγορεύει να δίνονται θέματα που «μοιάζουν» με ό,τι έχει ρωτηθεί τα τελευταία τρία χρόνια, όπως και θέματα που έχουν μπει στις εξετάσεις προσομοίωσης των φροντιστηρίων. Αυτοί οι (σωστοί) περιορισμοί, μαζί με τη σχετικά λίγη ύλη στην οποία διαγωνίζονται οι μαθητές, οδηγεί στη διαμόρφωση ολοένα και πιο «στρυφνών» θεμάτων.

Το θεμελιώδες πρόβλημα λοιπόν που υπάρχει είναι τι κάνουν τα παιδιά στο σχολείο. Εκεί (πρέπει να) μαθαίνουν πώς να απαντούν σε ερωτήσεις. Από εκεί θα πάρουν και τις αναγκαίες γνώσεις για το περιεχόμενο των απαντήσεων. Και όσο το σχολείο ακυρώνεται μέσα από μία γενικευμένη απαξίωσή του, τόσο περισσότερα προβλήματα θα έχουμε. Όχι ως προς τις βάσεις, αλλά ως προς το συνολικό προφίλ των πολιτών που θέλουμε. Ούτε και είναι επιχείρημα να εισαχθούν στο πανεπιστήμιο και εκεί θα τα μάθουν όλα.

Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ προχώρησε σε μια σειρά από ρυθμίσεις έχοντας ως σχεδόν αποκλειστικό σημείο αναφοράς την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος: Να γίνει η Γ' Λυκείου μία τάξη με δικό της ρόλο, να παρέχει γενική μόρφωση αλλά και να προετοιμάζει για εισαγωγή στο πανεπιστήμιο, με λίγα μαθήματα και πολλές ώρες για κάθε μάθημα. Να καθιερωθούν ενδοσχολικές εξετάσεις για την απόκτηση του απολυτηρίου, που θα είναι και ένας τρόπος να συνειδητοποιήσουν τα παιδιά ορισμένες αδυναμίες τους πριν τις εισαγωγικές. Ταυτόχρονα, να υπάρχει η δυνατότητα ελεύθερης πρόσβασης σε Τμήματα χαμηλής ζήτησης, η οποία θα διαπιστώνεται μετά τη συμπλήρωση ενός πρώτου μηχανογραφικού με δέκα επιλογές, τον Οκτώβριο της Γ' Λυκείου. Όσοι αποφασίσουν να σπουδάσουν σε Τμήματα με ελεύθερη πρόσβαση θα έχουν όλο τον χρόνο μπροστά τους να προετοιμαστούν μέσα στο σχολείο για τις εξετάσεις του απολυτηρίου. Για όλους τους υπολοίπους θα ισχύει το σημερινό σύστημα με τις Πανελλαδικές. Όταν το σύστημα θα σταθεροποιηθεί, θα μπορεί να αρχίσει να μετρά ένα ποσοστό του βαθμού απολυτηρίου για την εισαγωγή στα πανεπιστήμια, και αυτό θα αυξάνει μέχρι το απολυτήριο να γίνει το βασικό στοιχείο εισαγωγής.

Δε θα λυθεί το πρόβλημα μεμιάς. Θέλει τουλάχιστον 4-5 χρόνια, για να αρχίσει να λειτουργεί αλλά και να αρχίσει να αλλάζει σταδιακά μια γενικότερη αντίληψη που υπάρχει στην κοινωνία - η οποία αντίληψη είναι ο μεγάλος εχθρός της όποιας μεταρρύθμισης.

Και δύο θέματα σχεδόν τηλεγραφικά: Πρώτο, η «βάση του 10» θα αφήσει έξω χιλιάδες παιδιά, συγκαλύπτοντας τα προβλήματα, προβάλλοντας ένα κούφιο άλλοθι αριστείας και επί της ουσίας τίποτα δεν θα αλλάξει. Δεύτερο, η νέα αρχιτεκτονική των πανεπιστημίων προβλέπει νέα Τμήματα, συνέργειες με ΤΕΙ, Πανεπιστημιακά Ερευνητικά Κέντρα και διετή προγράμματα σπουδών για αποφοίτους των ΕΠΑΛ. Και επειδή υπάρχει τεράστια σπέκουλα ως προς τα θέματα αυτά, ενημερώνουμε όσους γενικεύουν χωρίς τη μελέτη των αριθμών ότι η πτώση των βάσεων σε αυτά τα Τμήματα είναι ποσοστιαία αρκετά χαμηλότερη (5%) από την πτώση σε Πανεπιστημιακά Τμήματα που δεν επηρεάστηκαν τυπικά από τις διαδικασίες της νέας αρχιτεκτονικής (8%).

* Ο Κώστας Γαβρόγλου είναι πανεπιστημιακός, πρώην υπουργός Παιδείας